Bộ lọc HEPA máy hút bụi & những điều cần biết!

Bộ lọc HEPA máy hút bụi được sử dụng khá phổ biến trên các dòng máy gia dụng và công nghiệp. Đây là bộ phận nằm trong hệ thống xử lý không khí, được thiết kế phù hợp với đặc điểm của từng thiết bị. Bộ lọc có nhiều dạng và cấp độ khác nhau.

Bộ lọc HEPA máy hút bụi là gì?

Để hiểu rõ bộ lọc HEPA máy hút bụi là gì, cần tìm hiểu từ khái niệm HEPA, cấu tạo màng lọc đến nguyên lý giữ bụi trong quá trình máy vận hành.

Định nghĩa HEPA

HEPA là gì?

HEPA (viết tắt của High Efficiency Particulate Air) là màng lọc không khí hiệu suất cao. Bộ lọc được thiết kế để giữ lại các hạt bụi rất nhỏ. Trong đó 0,3 µm thường được dùng làm kích thước tham chiếu khi đánh giá hiệu suất lọc. 

Bộ lọc HEPA đạt chuẩn có thể giữ lại khoảng 99,97% hạt 0,3 µm trong điều kiện thử nghiệm tiêu chuẩn.

Công nghệ này được phát triển từ những năm 1940 để kiểm soát các hạt phóng xạ. Sau đó, sản phẩm được thương mại hóa và ứng dụng rộng rãi trong các thiết bị lọc khí, máy hút bụi và thiết bị y tế.

Cấu tạo của màng lọc HEPA

Màng HEPA gồm các sợi lọc siêu nhỏ được sắp xếp đan xen ngẫu nhiên, tạo thành mạng lưới dày đặc. Vật liệu có thể là sợi thủy tinh hoặc sợi tổng hợp.

Cấu tạo chung của bộ lọc HEPA

Về cơ bản, bộ lọc gồm:

1. Màng sợi: Giữ lại bụi và các hạt nhỏ trong luồng khí.
2. Các nếp gấp: Tăng diện tích bề mặt lọc nhưng vẫn giữ bộ lọc nhỏ gọn.
3. Khung bảo vệ: Cố định màng lọc và hạn chế không khí đi vòng qua mép.

Bộ lọc HEPA hoạt động như thế nào trong máy hút bụi?

Nguyên lý hoạt động của bộ lọc HEPA là cho không khí chứa bụi đi qua mạng lưới sợi lọc để giữ lại các hạt trước khi khí thoát ra ngoài. Quá trình này chủ yếu dựa trên 3 cơ chế:

• Va đập: Hạt bụi lớn va trực tiếp vào sợi lọc và bị giữ lại.
• Chắn giữ: Hạt bụi đi sát sợi lọc, tiếp xúc với bề mặt và bị giữ lại.
• Khuếch tán: Hạt siêu nhỏ chuyển động hỗn loạn, tăng khả năng va chạm và bám vào các sợi lọc.

Nhờ sự kết hợp này, HEPA loại bỏ phần lớn bụi mịn còn sót lại trong luồng khí, hạn chế bụi phát tán trở lại môi trường.

Tác dụng của bộ lọc HEPA máy hút bụi

Dưới đây là những tác dụng nổi bật của bộ lọc HEPA máy hút bụi đối với chất lượng không khí và hiệu suất thiết bị.

Lọc sạch bụi mịn PM2.5 và các tác nhân gây dị ứng

Màng HEPA có khả năng giữ lại nhiều hạt bụi nhỏ, trong đó có các hạt có kích thước tương đương PM2.5. Bên cạnh đó, bộ lọc còn hỗ trợ giữ phấn hoa, lông thú, mạt bụi và bào tử nấm mốc. Điều này sẽ hạn chế các tác nhân có thể gây kích ứng trong không gian sống.

HEPA lọc được bụi mịn và các chất gây dị ứng

Ngăn bụi phát tán ngược vào không khí

Bụi sau khi được hút vào máy có thể theo luồng khí thoát ra ngoài nếu hệ thống lọc không hiệu quả. HEPA giữ lại phần lớn các hạt bụi nhỏ còn sót, hạn chế tình trạng bụi phát tán ngược và giữ không gian sạch hơn sau khi vệ sinh.

Bảo vệ sức khỏe hô hấp

Việc giảm lượng bụi mịn và các tác nhân gây dị ứng trong không khí giúp hạn chế nguy cơ hít phải những hạt bụi nhỏ. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với không gian kín và những người nhạy cảm với bụi, phấn hoa hoặc lông thú.

Bộ lọc HEPA bảo vệ sức khỏe và tăng tuổi thọ máy hút bụi

Bảo vệ động cơ, kéo dài tuổi thọ máy hút bụi 

Bộ lọc HEPA giữ lại bụi trước khi luồng khí đi qua các bộ phận phía sau, góp phần hạn chế bụi xâm nhập vào khu vực động cơ. Khi kết hợp với việc vệ sinh và thay lọc đúng định kỳ, máy có thể duy trì khả năng vận hành ổn định và giảm nguy cơ hư hỏng do bụi.

>> Đọc thêm: Bụi trong sản xuất: Nguyên nhân, tác hại và giải pháp xử lý

Phân loại các bộ lọc HEPA theo tiêu chuẩn

Để lựa chọn đúng bộ lọc HEPA cho máy hút bụi, cần hiểu rõ các cấp độ lọc và đặc điểm của từng loại màng lọc.

Bảng tiêu chuẩn EN 1822 - Phân cấp lọc không khí

H13 hay H14 - Nên chọn loại nào cho máy hút bụi?

HEPA H13 và H14 - Đâu là lựa chọn phù hợp?

• H13 thường là lựa chọn phù hợp cho máy hút bụi gia đình và nhiều nhu cầu vệ sinh thông thường. Với hiệu suất lọc tối thiểu 99,95% tại MPPS, H13 có khả năng giữ lại phần lớn các hạt bụi nhỏ, phấn hoa, lông thú và nhiều tác nhân dạng hạt trong luồng khí.
• H14 có hiệu suất lọc cao hơn, đạt tối thiểu 99,995%, phù hợp với những môi trường yêu cầu kiểm soát bụi nghiêm ngặt. Tuy nhiên, cấp lọc cao hơn thường đi kèm trở lực lớn hơn, vì vậy cần đảm bảo máy hút bụi có công suất và thiết kế hệ thống lọc phù hợp.

Do đó, không nên mặc định H14 tốt hơn cho mọi loại máy. Khi lựa chọn, cần cân nhắc nhu cầu sử dụng, lực hút, lưu lượng khí và khả năng tương thích với hệ thống lọc của máy.

Phân loại theo khả năng vệ sinh

Loại HEPA giặt được

• Bộ lọc HEPA giặt được: Được làm từ vật liệu tổng hợp có khả năng chịu nước, cho phép rửa sạch và tái sử dụng nhiều lần theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Ưu điểm là tiết kiệm chi phí thay thế, tuy nhiên cần phơi khô hoàn toàn trước khi lắp lại để tránh ẩm mốc và mùi khó chịu. Sau nhiều lần vệ sinh, hiệu suất lọc có thể suy giảm.
• Bộ lọc HEPA không giặt được: Thường sử dụng sợi thủy tinh hoặc vật liệu lọc chuyên dụng không phù hợp với nước. Loại này giữ được hiệu suất lọc ổn định nhưng khi màng lọc bị bẩn hoặc xuống cấp thì cần thay mới theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Trung bình từ 3-6 tháng hoặc 12 tháng tùy tần suất sử dụng. Không nên tự ý rửa bằng nước vì có thể làm hỏng cấu trúc màng lọc.

Top máy hút bụi lọc HEPA nổi bật hiện nay

Nếu đang tìm máy hút bụi có bộ lọc HEPA, bạn có thể tham khảo các sản phẩm nổi bật dưới đây để dễ dàng lựa chọn.

Cách chọn máy hút bụi màng lọc HEPA phù hợp

Không phải máy hút bụi HEPA nào cũng phù hợp với mọi không gian. Vì vậy, hãy xác định nhu cầu và kiểm tra các tiêu chí dưới đây trước khi mua.

Xác định nhu cầu sử dụng 

Trước tiên, hãy cân nhắc diện tích, đối tượng sử dụng, loại bụi và ngân sách. Nhà nhỏ hoặc căn hộ có thể chọn máy nhỏ gọn. Trong khi nhà rộng, nhiều tầng cần thiết bị có dung tích chứa và thời gian vận hành tương thích. 

Nếu gia đình có trẻ nhỏ, người nhạy cảm với bụi hoặc nuôi thú cưng, nên ưu tiên máy có khả năng lọc tốt và lực hút phù hợp. Đồng thời, xác định ngân sách giúp thu hẹp lựa chọn giữa các phân khúc sản phẩm.

Checklist 7 tiêu chí cần kiểm tra khi mua

Hướng dẫn chọn bộ lọc HEPA với 7 tiêu chí quan trọng

• Cấp HEPA: Kiểm tra rõ cấp lọc như H13 hoặc H14 nếu cần khả năng kiểm soát bụi mịn cao. Không nên chỉ dựa vào tên gọi HEPA mà bỏ qua tiêu chuẩn cụ thể.
• Hệ thống kín: Ưu tiên máy có đường khí, gioăng và các vị trí lắp bộ lọc kín, hạn chế bụi rò rỉ qua khe hở thay vì đi qua màng lọc.
• Loại chứa bụi: Hộp nhựa dễ tháo, vệ sinh và tái sử dụng nhưng có thể phát sinh bụi khi đổ. Túi vải hoặc túi giấy chứa bụi gọn và hạn chế phát tán khi thay, nhưng cần thay hoặc vệ sinh định kỳ.
• Công suất hút thực tế: Xem thông số suction power được thể hiện bằng AW hoặc Pa, thay vì chỉ dựa vào công suất điện tiêu thụ (W). Công suất điện cao chưa chắc đồng nghĩa với lực hút mạnh.
• Bộ lọc thay thế hay rửa được: Kiểm tra màng lọc có thể vệ sinh bằng nước hay không và chi phí, mức độ dễ mua của lõi lọc thay thế.
• Trọng lượng & tiếng ồn: Nếu thường xuyên di chuyển máy, nên chọn thiết bị có trọng lượng phù hợp. Với không gian gia đình hoặc văn phòng, nên ưu tiên máy có độ ồn thấp để sử dụng thoải mái hơn.
• Bảo hành & phụ tùng thay thế: Ưu tiên sản phẩm có chính sách bảo hành rõ ràng, dễ tìm mua màng lọc, túi bụi, đầu hút và các phụ kiện khi cần thay thế.

>> Tham khảo thêm: Top 5 máy hút bụi mịn sạch sâu

Câu hỏi thường gặp - FAQ 

Những câu hỏi thường gặp về bộ lọc HEPA máy hút bụi giúp bạn hiểu rõ hơn trước khi lựa chọn và sử dụng.

Bộ lọc HEPA máy hút bụi có lọc được virus không?

Có. Màng lọc HEPA có thể giữ lại một số hạt và giọt khí dung có chứa virus, nhờ cơ chế lọc các hạt rất nhỏ trong luồng không khí. Tuy nhiên, màng HEPA tiêu chuẩn không có chức năng tiêu diệt virus mà chủ yếu giữ chúng lại trên vật liệu lọc. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào cấp lọc và độ kín của toàn bộ hệ thống.

Máy hút bụi lọc HEPA có đắt hơn máy thường không?

Máy hút bụi trang bị màng lọc HEPA thường có giá cao hơn máy sử dụng hệ thống lọc thông thường do được trang bị màng lọc hiệu suất cao và cấu tạo lọc chuyên dụng. Mức chênh lệch còn phụ thuộc vào thương hiệu, công suất, cấp HEPA và các tính năng đi kèm.

Giải đáp thắc mắc về bộ lọc HEPA

Máy hút bụi có lọc HEPA có hút được bụi ướt không?

Không phải máy hút bụi HEPA nào cũng hút được bụi ướt. Phần lớn máy gia đình sử dụng HEPA chỉ dành cho bụi khô. Nếu muốn hút nước hoặc chất lỏng, cần chọn dòng máy hút bụi khô - ướt chuyên dụng được nhà sản xuất cho phép. Không nên tự ý hút nước bằng máy chỉ dành cho bụi khô vì có thể làm hỏng bộ lọc và động cơ.

Lọc HEPA rửa được có kém hơn lọc HEPA thay thế không?

Không nhất thiết. Khả năng lọc phụ thuộc vào chất lượng và cấp độ của màng lọc, không chỉ việc có rửa được hay không. Loại giặt được có ưu điểm tái sử dụng, nhưng cần vệ sinh và làm khô đúng cách. Nếu rửa sai hoặc để ẩm, màng lọc có thể giảm hiệu quả và phát sinh mùi, nấm mốc.

Bộ lọc HEPA máy hút bụi giá bao nhiêu?

Giá bộ lọc HEPA thay thế phụ thuộc vào thương hiệu, model và kích thước máy. Với các dòng máy hút bụi cầm tay phổ thông, lõi lọc thay thế có thể dao động khoảng 35.000 - 150.000 VNĐ. Các bộ lọc dành cho máy cao cấp hoặc máy hút bụi công nghiệp có thể có giá cao hơn. Vì vậy, nên chọn đúng loại tương thích với thiết bị.

Nhìn chung, bộ lọc HEPA máy hút bụi giúp giữ lại các hạt bụi nhỏ, hạn chế bụi phát tán trở lại không khí và nâng cao hiệu quả làm sạch. Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về cấu tạo, nguyên lý hoạt động, tác dụng và cách lựa chọn bộ lọc phù hợp.